Tianjin ST-5 horloge

Nog een nieuwe horloge-aanwinst; dit keer weer eens een relatief goedkope. Ik twijfel of hij 100% correct is – oude horloges die op eBay en dergelijke verkocht worden zijn vaak samenraapsels van onderdelen en het uurwerk lijkt uit een nieuwer model te komen dan de wijzerplaat – maar het ziet er goed uit, dus ach… :)

Dit model komt uit de jaren ’60 en is een Chinese Tianjin ST-5. Het horloge heeft van dat typische jaren ’70 design, met kenmerkende Aziatische invloeden zoals de voor Westerse normen net te korte wijzers. De blinkende opgelegde markers en logo en het frisse blauwe kleurtje in het logo en de lollypop secondewijzer maken het helemaal af. Het is een historisch interessant model – en daarom vrij gewild bij Aziatische verzamelaars – omdat dit het allereerste horloge was dat door de Chinezen helemaal zelf was ontworpen en gebouwd.

Tianjin ST-5

Hiervoor kochten of kopieerden de Chinezen de uurwerken van andere landen, zoals de Zwitsers en de Russen. Het veelgeprezen ST-19 uurwerk dat door de Chinese luchtmacht in hun horloges werd gebruikt is bijvoorbeeld een Zwitserse Venus 175; de Chinezen kochten het ontwerp en de machines om ze te bouwen over toen Venus overstapte naar een nieuw design. Deze afhankelijkheid van het buitenland was de Chinezen eigenlijk een doorn in het oog en daarom werd de Tianjin fabriek opgedragen een nieuw uurwerk from scratch te ontwerpen, met alles wat ze tot dan toe geleerd hadden erin verwerkt. Het resultaat was een verrassend betrouwbaar uurwerk; de ST-5.

Tianjin ST-5

Hetzelfde model werd later voor de export uitgebracht onder de naam Dong FengOostelijke wind – maar deze nogal propagandistische naam sloeg niet heel erg goed aan buiten het moederland. Een nieuwe poging werd gedaan onder de naam Sea-Gull, en deze waren juist zo populair dat het merk tegenwoordig nog steeds bestaat. Het is zelfs de op-een-na-grootste producent van mechanische uurwerken in de wereld – het Zwitserse ETA is natuurlijk de grootste. Voor de export kregen de horloges ook nog wat upgrades, zoals uurwerken versierd met handgegraveerd lijnwerk. Niet dat iemand die ooit zag – de kasten waren anti-magnetisch en niet doorzichtig – maar toch mooi als je weet dat het erin zit.

Tianjin ST-5

Een fraaie toevoeging aan de collectie, en een model met weer een leuke historie. Ik merk steeds meer dat ik het leuker vind om klokjes erbij te nemen waar een authentiek historisch verhaal achter zit, dan om een nieuwe Zwitserse dertien-in-een-dozijn klok te kopen. Dat ik met Chinese roots nu ook een echt Chinees horloge heb dat ik kan dragen maakt het verhaal natuurlijk nog mooier!

Vintage Huguenin Reparatie

Vorige zomer kocht ik een vintage Huguenin horloge; een goudkleurig mechanisch horloge dat als testcase diende voor een nog te kopen afstudeercadeau. Pluspunt: ik merkte meteen dat een horloge met een kleinere diameter en een gouden kast mij erg kon bekoren. Minpunt: Na een paar maanden begon het horloge heel slecht te lopen. Steeds vaker stond het uurwerk stil en moest je een ferme tik tegen het glas geven om hem weer op gang te krijgen.

Nu koste dit horloge me een paar tientjes, het uurloon van een echte horlogemaker is daar al een veelvoud van. Een mechanisch uurwerk servicen kost een paar uur, dus je snapt al waar het heen gaat – dat ging hem kostentechnisch niet echt worden. Gelukkig bood Peter me via een forum toen aan gratis een kijkje te nemen en de boel schoon te maken; hij had het eerste deel van de horlogemakersopleiding in Schoonhoven afgerond en vond het leuk om wat meer te kunnen oefenen. Dat hoef je me niet twee keer te zeggen!

Peter schoot meteen wat foto’s voor me, een paar highlights wil ik hier nog even aanstippen:

Eerste keer op de timegrapher, het apparaat dat de afwijking van een horloge meet. Het diagram hoort een rechte lijn te laten zien terwijl de amplitude rond de 270 ligt en de rate zo dicht mogelijk bij 0 staat – not quite. De beat error is zelfs zo groot dat er geen getal meer achter staat:
1

Een eerste kijkje nemen op het uurwerk. Dit blijkt een oud ETA 1100 uurwerk te zijn, wordt niet meer gemaakt:
2

Smerigheid op de plaat en in het uurwerk:
4
9

Opgedroogde olie op de jewels, die er juist voor moeten zorgen dat zij vrij kunnen draaien:
8

Waarschijnlijk ook niet echt waterdicht meer; rechts is het rubber wat erin zat en links wat erin hoort:
29

Kapotte hebel; het onderdeel wat ervoor zorgt dat er een ‘klik’ is tussen de stand van de kroon om op te winden en om de wijzers te verzetten. Deze kon gelukkig nog nabesteld worden:
6
22

Volledig gedemonteerd:
14

Close-up van de delicate radertjes:
13

Schoongemaakt, weer in elkaar gezet en aan het afstellen op de timegrapher:
20

Dat ziet er al een stuk beter uit:
23

Wijzertjes er weer op:
27

Terug in de kast:
30

En weer in mijn bezit op een gloednieuw 19mm Rios bandje:
Vintage Huguenin dresswatch, back from service

Bedankt voor alle moeite Peter! Ben er ontzettend blij mee :D