Vintage Jaeger-LeCoultre

Mijn nieuwste aanwinst, een vintage Jaeger-LeCoultre horloge van 70 jaar oud.

Jaeger-LeCoultre is een merk dat ik al een tijdje op de wishlist had staan. Ze hebben een uitstekende reputatie als een van de grote horlogehuizen, al meer dan anderhalve eeuw een favoriet van horlogemakers. LeCoultre bestaat sinds 1833 en was gespecialiseerd in het bouwen van geraffineerde uurwerken, die ze verkochten aan bekende merken als Cartier en Patek Philippe. Na een fusie met Jaeger, een bedrijf dat zakhorloges maakte, ging het bedrijf onder de naam Jaeger-LeCoultre eigen horloges verkopen.

IMG_1226.jpg

Het meest bekende model van JLC is de Reverso, een horloge uit de art-deco periode waarvan de kast omgeklapt kan worden om zo het tere glas en uurwerk te beschermen tegen rake klappen – origineel omdat de eigenaar op dat moment waarschijnlijk polo aan het spelen was. In mijn ogen één van de mooiste horloges ooit gemaakt. Helaas prijkt het merk met zulke historie ook redelijk hoog op de niet-zo-heel-erg betaalbaar lijst. Dus ik had al een klein beetje geaccepteerd dat ik niet snel een JLC om de pols zou hebben.

En toen kwam ik deze nieuwe aanwinst tegen op een veilingsite… Het model behoort niet tot een specifieke modellijn of familie, het is gewoon een van de vele wat nettere horloges die JLC in de late ’40s/vroege ’50s uitbracht. Maar dit is wel een fraai exemplaar met een degelijke 36mm kast – tegenwoordig haast een damesmaat, maar 70 jaar geleden was dit vrij groot voor een herenhorloge. De licht gepatineerde witte plaat heeft opgelegde zilverkleurige markers, waarbij alleen de even cijfers met een nummer zijn uitgevoerd. Een verzonken subdial bij de 6 houdt de secondes bij, terwijl bovenin haast onleesbaar als logo het merk ‘Jaeger-leCoultre’ staat geschreven. De eveneens zilverkleurige wijzers hebben een voor JLC typische zwaardvorm. De Reverso heeft hier bijvoorbeeld een kleinere versie van, terwijl op het Geophysic model ook zulke wijzers (maar dan met lume) zitten.

IMG_1243.jpg

Het ontwerp van deze kast is nogal ouderwets. In plaats van de tegenwoordig standaard geschroefde achterkant klikt dit deksel simpelweg vast en is daardoor niet bepaald waterdicht te noemen; ik zou dit horloge niet eens graag aan hebben in een zware regenbui. Het klokje draait op een JLC cal469/1c, een uurwerk waarvan het ontwerp uit de ’30s stamt maar waar verder niet zoveel over bekend is. Het ziet er wel verrassend prima uit, vaak zie je juist bij dit soort oude horloges veel slijtage op het uurwerk, door goedkopere horlogemakers in de afgelopen decennia die met net-niet-passende schroevendraaiers aan het werk zijn geweest. Maar elk schroefje hier ziet er nog perfect uit.

EH3B0038.jpg

Gezien de leeftijd is het klokje nog in verrassend goede staat. Natuurlijk is het wel 70 jaar oud en in die tijd gebruikt, dus krassen op de kast en patina op de plaat zijn geen verrassing. Maar de plaat is nog in goede staat, het patina geeft het juist wat leeftijd en karakter zonder meteen vies en oud aan te doen. Het acryl glaasje was bij ontvangst wel flink bekrast, wat niet heel gek is gezien de leeftijd. Maar een beetje polywatch poetsmiddel en drie kwartier boenen later was het glaasje weer prima bruikbaar. Er zitten door deze en eerdere poetsbeurten wel wat vertekeningen in het glas, wat gelukkig niet heel zichtbaar is als het horloge in elkaar zit.

IMG_1232.jpg

Wat wel tegenviel was de kroon. Omdat dit een handwinder is moet je hem elke dag met de hand opwinden, wat constante slijtage van de kroon als gevolg heeft. Daarom zijn de kronen op vintage horloges vaak al meerdere keren vervangen. In dit geval was de kroon bij de laatste service vervangen door een messing-kleurige kroon, wat helemaal niet past bij de rest van het horloge. Die heb ik meteen door een stalen exemplaar laten vervangen. Het is wel mooi dat JLC horloges uit deze tijd geen merkje op de kroon hadden, waardoor ik niet hoefde te zoeken naar een passende JLC kroon en juist een goedkopere blanco kroon kon laten plaatsen.

IMG_1422.jpg

Door drukte bij de horlogemaker kon ik dit horloge deze week pas ontvangen, nadat het al 6 maanden bij hem op service lag te wachten. Een lange tijd om zonder nieuw speelgoed te zitten, maar al met al ben ik nu zeer tevreden met het eindresultaat. Ik ben toch wat gevoelig voor merkjes en dan is het ontzettend tof om met een Jaeger-LeCoultre om de pols te lopen. En sowieso ben ik blij met weer een fraaie aanwinst erbij in de horlogedoos!

Een nieuwe plaat in een oude Omega

Na het monteren van een vervangende wijzerplaat kan deze Omega Seamaster uit de ’60s er weer tegen aan!

Een van de eerste vintage horloges die ik kocht was een Omega Seamaster uit de ’60s, een 14759 om precies te zijn. Het horloge had alles wat ik zocht in een net kantoorklokje – rustig en ingetogen model van een goed merk, met mooie details zoals de ‘alpha’ vorm van de handen en de goudkleurige opgelegde markers.

IMG_9115.jpg

Ik liep er een paar weken heel enthousiast mee rond, maar toen merkte iemand op dat de Omega tekst er een beetje scheef op stond. En toen ik er met een macro-lens foto’s van nam zag ik ook hoe slecht afgewerkt het Omega logo op de plaat zat. En eigenlijk viel het ook wel op dat de wijzerplaat veel te clean was, vergeleken met de wijzers.

Vintage Omega Seamaster

En zodra je het gezien hebt kun je het natuurlijk nooit meer negeren. Zo’n slecht gerestaureerde wijzerplaat noemen de horloge-fans een ‘redial’, en het betekent ook dat het horloge een stuk minder waard wordt. Miskoopje dus, maar ik wist toen nog niet zoveel van horloges.

En toen vond ik op eBay dit vintage exemplaar tussen de horloge onderdelen liggen:

Vintage Omega dial

Andere markers, geen Seamaster text en een crosshair over de plaat, maar alsnog zag deze plaat er beter uit dan de plaat die al in m’n Seamaster zat. Ik wist niet helemaal zeker of het ging passen, dus op hoog van zegen maar op geboden – en gewonnen! Deze week door een horlogemaker laten monteren en…

Omega Seamaster

Pretty damn good. Erg tevreden over zelfs. De markers hebben een andere vorm, maar ik vind deze misschien nog wel mooier. De Seamaster tekst mis ik niet, de crosshair vind ik de plaat juist weer mooi opvullen. En dat ziet er zo uit om de pols:

Vintage Omega Seamaster wristshot

Deze Seamaster gaat weer wat vaker gedragen worden!

Helbros vintage chronograaf

Een chronograaf uit de jaren ’40 – niet slecht voor een horloge wat nog steeds elke dag om de pols gedragen wordt!

Ik kwam er laatst achter, toen ik op GoT mijn oude posts aan het terugzoeken was, dat ongeveer 10 jaar geleden mijn fascinatie met horloges begonnen was. In die tijd heb ik tientallen horloges gekocht, gedragen en weer verkocht. Ondertussen heb ik er nog zoveel in bezit dat mijn horlogedoos met ruimte voor 12 stuks – vrij ruim, dacht ik toen ik hem kocht – uitpuilt. Heb ik dus nog meer horloges nodig? Nee, natuurlijk niet. Maar blijf ik ze kopen? Jep, en dat gaat ook niet veranderen.

Mijn dagelijkse klokje is de afgelopen drie jaar een vintage Omega Seamaster uit de ’60s geweest die ik qua model zeer fraai vind, behalve dat het een ‘redial’ is. Dat betekent dat bij een restauratie de originele wijzerplaat is vervangen door een aftermarket exemplaar, omdat het origineel te veel beschadigd was. In deze macro-foto kun je goed zien dat de redial niet van de beste kwaliteit is – en aan de wijzers ook zien wat de originele staat van de plaat waarschijnlijk was:

Vintage Omega Seamaster

Dat wist ik toen ik het horloge kocht en vond ik destijds niet erg, maar het bleef toch een beetje aan me knagen. Bij vintage horloges wordt ‘patina’, het mooi oud worden van het object, juist ontzettend op waarde geschat. Restauraties waarbij onderdelen grof vervangen worden zodat het horloge er weer als nieuw uitziet is vloeken in de kerk. Het is zelfs zo erg not done dat je bij een vintage Rolex meteen alle waarde door de plee spoelt als je op deze manier onderdelen zou vervangen.

Daarom zocht ik al een tijdje naar een klokje wat iets gracieuzer oud was geworden, en waar nog niet zoveel aan was verkloot. Daarnaast wou ik graag ook een mechanische chronograaf hebben, een horloge waar een stopwatch op is ingebouwd. Dit zijn best complexe apparaten en daarom extra gaaf om te bezitten, vooral als ze al wat ouder zijn en het desondanks nog steeds goed doen. Dus ik was zeer tevreden toen ik dit horloge oppikte:

Vintage '40s Helbros chronograph watch #2

Deze Helbros stamt uit de jaren ’40, wat betekent dat het al ruim 70 jaar oud is. Maar na een recente servicebeurt loopt ie weer zo netjes dat ik hem elke dag probleemloos naar werk kan dragen zonder dat het horloge er last van ondervindt.

Zoals veel horlogemerken uit de pre-quartz tijd is Helbros een merk wat geruisloos dood is gegaan en we tegenwoordig nog weinig van kennen. De internetfora zijn verdeeld over de origine – het ene verhaal gaat dat er destijds Helbros warenhuizen in verschillende steden in de VS waren, die in opdracht horloges lieten bouwen bij fabrikanten en daar hun eigen naam op lieten zetten. Andere bronnen zeggen dat de Helbros Watch Company de Amerikaanse tak was van de Helbein Brothers, Zwitserduitse horlogemakers. Een oude advertentie uit 1947 laat wel een vergelijkbaar chronograaf model zien onder de Helbros Watch Company naam:

helbros-ad

Ik kwam er, zo zoekende naar meer informatie over Helbros, ook achter dat exact dit klokje recent nog een aantal vorige eigenaren had gehad. Dankzij het patina is dit exemplaar meteen te herkennen van elk ander Helbros horloge. Zo stond hij een jaar geleden ook al te koop. En een andere vorige eigenaar had zelfs deze beauty shot genomen:

tumblr_ntakuzqMF41suvpdbo1_1280

Het horloge draait van binnen op een Zwitserse Venus 170. Venus was een gespecialiseerde uurwerkmaker die z’n producten verkocht aan verschillende horlogemerken. De 170 werd gebruikt door bekende merken als Breitling, Heuer en Gallet. Het is geen topmodel uit dat tijdperk – dat waren de zeer gewilde Excelsior Parks en Minerva’s – maar zeker een respectabel stuk techniek, niet zo budget uitgevoerd als een Landeron.

De Venus 17x lijn gebruikt een ‘column wheel’ in plaats van de ‘cam’ in veel moderne mechanische chronografen; daarom zijn de knoppen gevoeliger en voelen ze minder stroef. En de layout van de kleine wijzers zijn op een Venus 170 verticaal geplaatst, in plaats van het traditionele horizontaal, wat ik ontzettend mooi vind. De onderste kleine wijzer is de normale secondewijzer; de grote secondewijzer op de plaat hoort bij de chronograaf. De kleine wijzer boven telt de minuten die de chronograaf gelopen heeft. De knop rechtsboven is de start/stop knop, terwijl de knop rechtsonder de chronograaf weer reset naar nul.

venus170

Over het uiterlijk in combinatie met het patina kan ik nog uren blijven praten. Het creme-kleurig geworden wit van de wijzerplaat, het sprankelende rood van de telemeter schaal, de diep donkerblauwe wijzers die nu haast zwart lijken. De ouderdomspatronen op de plaat, die alleen bij een bepaalde invalshoek van het licht echt opvallen, het afgebladderde chroom op de kast, de krassen en butsen die laten zien dat het horloge echt gebruikt is geweest. Alles klopt gewoon – dit is patina zoals het bedoeld is voor mij. Niet zo verneukt dat je een half weggeroest brok ijzer om de pols hebt, maar zeker niet zo nep-nieuw als een gerestaureerd model. Dit uiterlijk is respectvol gezien de leeftijd – meer dan 70 jaar oud! – van het object.

Vintage '40s Helbros chronograph watch #3

Er moest nog wel een nieuw bandje op, want zoals veel vintage horloges heeft dit klokje een ongebruikelijk maat voor het bandje: 17mm. Normale moderne horloges gebruiken bijna alleen maar even maten (bv 16mm of 20mm), waardoor de selectie bandjes in oneven maten veel kleiner is. Daarom had de verkoper er waarschijnlijk ook geen passend bandje bij gedaan, want het horloge zat op een 16mm bandje toen ik hem ontving. 1mm verschil klinkt alsof het niet veel is, maar dat zie je meteen bij een horloge. Gelukkig kon ik bij de Horlogebandenspecialist een fraai Rios bandje van struisvogelleer in 17mm vinden.

Vintage '40s Helbros chronograph watch #1

Het enige nadeel? Het horloge is relatief klein, omdat de mode voor horloges uit de ’40s sowieso veel kleiner was. Een horloge van 36mm, tegenwoordig een vrouwenmaat, werd destijds ‘oversized’ voor mannen genoemd. Dit horloge is met 32mm vrij normaal voor de periode, maar voor de gemiddelde moderne man veel te klein. Maar nu wil het geluk dat ik met m’n Aziatische genen helemaal niet zulke grote horloges nodig heb. Dit klokje past prima bij mij op de pols:

Vintage '40s Helbros chronograph wristshot

En gaat dat de komende tijd dus ook mooi doen! Denk dat het een zeer fraaie vervanger wordt van m’n Omega, als dagelijks kantoorhorloge.

Luch 2209 ultra-thin horloge

Een superdun, maar toch betaalbaar, vintage klokje uit het oostblok…

Een paar maanden geleden stond de Piaget Altiplano 900p met grote letters bovenaan alle horlogesites. Het wereldrecord voor dunste mechanische horloge ter wereld was weer gebroken, de 900p was met een dikte van slechts 3,65mm toch 0,4mm dunner dan de vorige recordhouder.

Piaget-900P

Dit soort superdunne mechanische horloges zijn een beetje zinloos, maar toch fascinerend. Het uurwerk bevat allemaal kleine veertjes en radertjes die flinterdun gemaakt moeten worden om in die paar millimeter te passen, maar toch stevig genoeg om hun werk te doen en daarbij zelfs vrij nauwkeurig te zijn. Een bepaalde elegantie die je bij moderne quartzhorloges niet meer tegenkomt.

Tof dus, maar het prijskaartje van 25.000 euro voor de 900p schrok me toch een klein beetje af. Een leuk alternatief kun je voor een paar tientjes vinden tussen de vintage horloges uit Rusland. In de jaren ’60 hebben de Soviet ingenieurs ook gewerkt aan een zo dun mogelijk uurwerk. Hun eerste poging was de Poljot 2200, maar die was zo dun dat hij letterlijk verboog tijdens het dragen. De iets dikkere 2209 bleek een stuk beter bestand tegen daadwerkelijk gebruik.

Luch 2209 movement macro

De technische uitleg is lang en saai, maar kort door de bocht zijn een hoop onderdelen die normaal in het midden van het uurwerk op elkaar gestapeld liggen nu op ingenieuze wijze naast elkaar geplaatst. Hierdoor is de 2209 veel dunner dan andere uurwerken uit die tijd: slechts 2,9mm dik (alleen het uurwerk, de 3,65mm van Piaget’s 900p gaat om het hele horloge).

Luch 2209 side shot

De 2209 is bijna twintig jaar lang gemaakt, van 1961 tot en met 1979, en door die jaren heen in verschillende merken horloges gestopt. Ze hadden bijna allemaal dezelfde dunne kast, met kleine pootjes die schuin uitsteken en een bol plexiglas glaasje er bovenop, maar vaak per merk eigen ontwerpen wijzers en wijzerplaten. Het resulterende horloge is uiteindelijk 7mm dik, wat grotendeels komt door het bolle glas. Om een beeld te geven van de vele variaties heeft een verzamelaar op WatchUSeek een foto gemaakt van zijn persoonlijke collectie:

collection2209

Merken als Poljot, Luch en Wympel brachten in de USSR horloges op 2209 basis uit, terwijl merken als Sekonda en Cornavin ze exporteerden naar het Westen. Ik vond mijn exemplaar, gemaakt door Luch (uitspraak: loetsj), via eBay en voor 3 tientjes inclusief verzendkosten kwam hij uit Rusland mijn kant op. Het horloge heeft wel wat te verduren gehad en mag met recht vintage genoemd worden. De wijzerplaat en wijzers zijn nog schoon en bijna onaangetast, maar de kast heeft flink wat krassen en butsen en op een van de pootjes zelfs een plek waar de goudlaag helemaal weggeslagen is. Maar dat geeft een vintage klok natuurlijk juist karakter, en verklaart ook de lage prijs.

Luch 2209 wristshot

Mocht je meer geld uitgeven om een NOS exemplaar te bemachtigen – New Old Stock, oftewel ongebruikte exemplaren in originele verpakking uit onverkochte oude voorraad – is het klokje zelfs uitermate geschikt als een formeel horloge, zoals een andere WatchUSeek gebruiker hier laat zien:

polj aut blk w out photo 2012-10-15082114_zpsdb8358a7.jpg

Je moet als je via eBay op zoek gaat wel wat geduld hebben. Er worden vaak 2209 ultra-thin horloges aangeboden met een hoge Buy-It-Now prijs van zo’n 100 tot 150 dollar. De verkoper zit simpelweg te wacht tot er iemand impulsief genoeg is om op die knop te drukken. Maar leuk als zo’n ultra-thin is, hij is absoluut geen 150 dollar waard. Het is beter om de normale veilingen af te wachten, te zoeken naar een exemplaar in goede staat waar niet te hard op geboden wordt. Als dat lukt heb je voor weinig geld echt wat moois te pakken.

Nog één wijze les: de nummers die ze in de USSR voor uurwerken gebruikten waren niet uniek, maar een functionele code die grootte en doel omschrijven. De 2209 code is daarom van toepassing op 3 compleet verschillende Soviet uurwerken! Pas daarom op als je horloges ziet met een 2209 van Vostok of van Raketa. Dat zijn niet dezelfde klokjes als mijn Luch. De Raketa horloges met hun versie van de 2209 zijn vaak ook nog erg dun, vergelijkbaar met deze Luch, maar Vostok stopte hun 2209 in zulke klokken:

Vintage Soviet Union Vostok diver in tonneau case

Toch net even anders :)

Canon 100mm macro vs DIY macro, test 1

How looooow can you gooooo…

Ik schiet vrij regelmatig macrofoto’s – voornamelijk van horloges, zoals iedereen ondertussen al weet – maar heb dat eigenlijk altijd nogal houtje-touwtje gedaan. Echte macrolenzen zijn duur en op zich zijn er zat DIY manieren om een vergelijkbaar effect met goedkope technieken te bereiken. Van alles wat ik heb uitgeprobeerd zijn extension tubes (tussenringen) en de aangepaste kitlens de twee technieken die ik heb gehouden.

Maar het blijft toch een beetje aan je vreten, dat gevoel dat je betere foto’s zou schieten als je een echte macro lens zou gebruiken. Toevallig heeft een vriendin een Canon 100mm f/2.8 macro lens die ik even kon lenen, om te zien of mijn DIY oplossingen het nou zo slecht deden. En dat viel me alleszins mee…

Een eerste, snelle test die ik gisteren even heb gedaan:

Het te fotograferen onderwerp, uurwerk van een van mijn mechanische horloges. Horloge is 39mm breed, kroon niet meegeteld. Foto’s zijn in Lightroom ongeveer even licht gemaakt maar verder niet bewerkt:
Macro lens test - 18-55mm kitlens, maximal zoom / entire watch
Foto’s genomen op 1/200, f/22, ISO aangepast per lens om de belichting in hetzelfde bereik te krijgen.

Maximaal macro met de Canon 100mm macrolens:
Macro lens test - 100mm macrolens, maximal zoom / closest focus

Maximaal macro met de 18-55mm kitlens met extension tubes:
Macro lens test - 18-55mm kitlens, with 31mm+13mm tube, maximal zoom

Maximaal macro met de omgebouwde 28-80mm kitlens:
Macro lens test - 28-80mm modified kitlens, maximal zoom

Hee, dat valt tegen. Zoveel vergroting levert die 100mm Canon dus helemaal niet op. Er is wel beduidend meer in focus bij de 100mm Canon, want de afstand tot het onderwerp is veel groter (ongeveer 30 centimer) vergeleken met de DIY oplossingen (ongeveer 3 centimeter). Dat alleen zou in bepaalde gevallen het geld voor zo’n lens waard kunnen zijn. En ik moet nog even een serieuze check van de kwaliteit van de foto doen, want die macro lens is van binnen ongetwijfeld wel een stuk beter dan zo’n goedkoop bijgeleverd kitlensje. Maar toch… ik kan nou niet zeggen dat ik het tienvoudige prijsverschil van de Canon lens meteen voel als ik de foto’s zo snel vergelijk.

Vooral de autofocus, waar ik eigenlijk het meeste van verwachte, vond ik erg teleurstellend tijdens deze test. Met mijn oplossingen moet je handmatig focussen door de hele camera heen en weer te bewegen; zo’n macrolens behoudt gewoon het nette autofocus systeem. Maar bij deze test moest ik steeds maar wachten tot de lens z’n focus gevonden had, en dat kon soms echt meerdere cycli duren. Dan was je weer een halve minuut verder, terwijl ik handmatig binnen 3 seconden de shot al had. Dat is niet helemaal een eerlijke vergelijking – ik ben na al die jaren erg gewend geraakt aan handmatig focussen, maar als n00b deed ik er nog minuten over. Toch was het niet echt de oplossing waar ik op gehoopt had.

Maar stel nou dat we die extension tubes ook op de 100mm Canon zetten?

Macro lens test - 100mm macrolens with 31mm+13mm tubes, maximal zoom / closest focus

Dat is nog steeds niet evenveel vergroting als de 28-80mm zonder tubes.

En wat als we dan op de 28-80mm deze tubes zetten?

IMG_9362.jpg

Damn. Dat is best dichtbij.

Ik kan me voorstellen dat zo’n uurwerkdetail wat abstract is, omdat niemand weet hoe groot dat in het echt is, maar het puntje van een potlood ziet er met zo’n tube/lens combinatie zo uit:

Pencil tip macro

Not too bad dus. We zitten nog niet in MP-E gebied, maar we komen een heel eind in de buurt…

Ik ga nog even wat meer uitproberen. Meer inhoudelijke tests van de 100mm Canon versus de DIY oplossingen volgen nog!

Hampden Wm. McKinley zakhorloge

Zeven maanden geleden kocht ik via een horlogeforum een aantal klokjes, waaronder een antiek zakhorloge dat ik in een onduidelijke verzamelfoto had zien liggen. Zelfs in die onscherpe waas zag ik dat het uurwerk verrassend mooi was afgewerkt. De verkoper wist er eigenlijk niks over maar wou hem zonder problemen toevoegen aan de deal. Je kon het horloge nog wel opwinden, vertelde hij, maar het glas was kapot en het lukte niet om de tijd te verstellen. Daarnaast dacht hij dat het balanswiel gebroken was, omdat er een gat in zat. Het zakhorloge was volgens hem hoogstens als bron voor reserve-onderdelen geschikt.

IMG_9071.jpg

Bij het ontvangen van het pakket pakte ik meteen het zakhorloge eruit. Het zag er goed uit – de plaat was niet beschadigd, de wijzers nog recht, de binnenkant was inderdaad prachtig versierd. Ik begon te googlen naar alle namen en serienummers die ik erop kon vinden. Het uurwerk bleek uit de Amerikaanse Hampden fabriek te komen, gehuld in een kast van de Dueber fabriek. Volgens een blog over de historie van deze twee bedrijven weigerde de eigenaar van Dueber destijds om mee te doen aan de ‘watch trust’, een prijskartel van fabrikanten van zakhorloge onderdelen. Zonder lid te zijn van de trust kreeg hij geen uurwerken meer, maar zijn oplossing was simpel: hij kocht gewoon de hele Hampden uurwerkfabriek. Sindsdien kon je volledige Dueber-Hampden zakhorloges kopen.

IMG_9062.jpg

De handtekening Wm. McKinley op het uurwerk was van William McKinley, een Amerikaanse president die goed bevriend was met de eigenaar van Dueber. McKinley werd in 1901 door een boze anarchist doodgeschoten en vervolgens begraven in Canton, dezelfde stad waar Hampden gevestigd was. Als eerbetoon werd het uurwerk wat Hampden het jaar daarop ontwikkelde naar hem vernoemd. Volgens het serienummer op het uurwerk was dit horloge in 1903 gemaakt – al meer dan 100 jaar oud! Ik kwam zelfs een advertentie voor dit zakhorloge uit dat jaar tegen.

IMG_9054.jpg

Het gat in het balanswiel waar de verkoper het over had – in de volgende foto rechtsboven op het bovenste wiel te zien – bleek geen defect, maar juist zo bedoeld. Deze speciale methode om balanswielen te maken zorgt ervoor dat ze minder gevoelig worden voor temperatuurverschillen, waarbij het metaal uitzet of inkrimpt.

IMG_9041.jpg

Ook het niet kunnen verzetten van de tijd bleek geen probleem te zijn. Dit is een zakhorloge dat gemaakt was naar ‘railroad standard’ specificaties. Deze specs waren bedacht voor zakhorloges die door conducteurs en machinisten werden gebruikt, nadat onnauwkeurige zakhorloges eerder hadden geleid tot treinongelukken met vele doden. Het voor- of achterlopen van een zakhorloge betekende in die tijd dat er onverwacht toch een trein op jouw spoor kon zitten…

Eén van de eisen was daarom dat het zakhorloge ook niet per ongeluk versteld kon worden. Bij een normaal zakhorloge kun je tijdens het opwinden de kroon onbedoeld iets opzij duwen en daarmee de tijd veranderen. Bij deze railroad zakhorloges moet eerst een klein hendeltje, in de volgende foto onderin te zien, omgezet worden. Dit hendeltje schakelt de kroon tussen het opwinden en het instellen van de tijd. De verkoper wist simpelweg niet van het bestaan van dat hendeltje af!

IMG_9063.jpg

Alles bij elkaar leek de schade dus mee te vallen. Het glas moest sowieso vervangen en het lang genegeerde uurwerk had ook wel wat aandacht nodig, maar het was niet zo hopeloos als de verkoper dacht. Ondanks een maandenlang verblijf bij de horlogemaker – die dankzij een verhuizing van zijn juwelierszaak andere dingen aan z’n hoofd had – was er enkel een nieuw glas en een reparatie van de minutenpijp nodig. Een eerdere reparatie had meer kwaad dan goed gedaan en de minutenwijzer bleef niet goed op z’n plek zitten. Met een beetje creativiteit zorgde de horlogemaker ervoor dat de wijzer nu om een ander deel van de pijp vastklemde. Afgelopen week haalde ik het zakhorloge dan eindelijk op en nu tikt het weer blij op mijn bureau.

IMG_9010.jpg

Fraai speelgoed dus! Een verbazingwekkend stukje vakmanschap om te zien, zo’n zakhorloge dat 100 jaar nadat het gemaakt is nog steeds prima werkt. Ook de afwerking is prachtig, zeker als je bedenkt dat zulke gedetailleerde versiering destijds zorgvuldig met de hand werd aangebracht. Hij zal niet vaak gedragen worden, zo’n hipster ben ik nou ook weer niet, maar hij krijgt zeker een speciaal plekje in mijn collectie.

Update: Het zakhorloge heeft nu z’n plek in m’n horlogedoos verlaten en hangt nu in de woonkamer aan een standaard!
Aankopen die je mss niet ècht nodig had: Zakhorloge standaard

Vintage Huguenin Reparatie

Vorige zomer kocht ik een vintage Huguenin horloge; een goudkleurig mechanisch horloge dat als testcase diende voor een nog te kopen afstudeercadeau. Pluspunt: ik merkte meteen dat een horloge met een kleinere diameter en een gouden kast mij erg kon bekoren. Minpunt: Na een paar maanden begon het horloge heel slecht te lopen. Steeds vaker stond het uurwerk stil en moest je een ferme tik tegen het glas geven om hem weer op gang te krijgen.

Nu koste dit horloge me een paar tientjes, het uurloon van een echte horlogemaker is daar al een veelvoud van. Een mechanisch uurwerk servicen kost een paar uur, dus je snapt al waar het heen gaat – dat ging hem kostentechnisch niet echt worden. Gelukkig bood Peter me via een forum toen aan gratis een kijkje te nemen en de boel schoon te maken; hij had het eerste deel van de horlogemakersopleiding in Schoonhoven afgerond en vond het leuk om wat meer te kunnen oefenen. Dat hoef je me niet twee keer te zeggen!

Peter schoot meteen wat foto’s voor me, een paar highlights wil ik hier nog even aanstippen:

Eerste keer op de timegrapher, het apparaat dat de afwijking van een horloge meet. Het diagram hoort een rechte lijn te laten zien terwijl de amplitude rond de 270 ligt en de rate zo dicht mogelijk bij 0 staat – not quite. De beat error is zelfs zo groot dat er geen getal meer achter staat:
1

Een eerste kijkje nemen op het uurwerk. Dit blijkt een oud ETA 1100 uurwerk te zijn, wordt niet meer gemaakt:
2

Smerigheid op de plaat en in het uurwerk:
4
9

Opgedroogde olie op de jewels, die er juist voor moeten zorgen dat zij vrij kunnen draaien:
8

Waarschijnlijk ook niet echt waterdicht meer; rechts is het rubber wat erin zat en links wat erin hoort:
29

Kapotte hebel; het onderdeel wat ervoor zorgt dat er een ‘klik’ is tussen de stand van de kroon om op te winden en om de wijzers te verzetten. Deze kon gelukkig nog nabesteld worden:
6
22

Volledig gedemonteerd:
14

Close-up van de delicate radertjes:
13

Schoongemaakt, weer in elkaar gezet en aan het afstellen op de timegrapher:
20

Dat ziet er al een stuk beter uit:
23

Wijzertjes er weer op:
27

Terug in de kast:
30

En weer in mijn bezit op een gloednieuw 19mm Rios bandje:
Vintage Huguenin dresswatch, back from service

Bedankt voor alle moeite Peter! Ben er ontzettend blij mee :D

Vintage Huguenin horloge

Na mijn afstuderen stelden mijn ouders voor om me als cadeau – binnen een bepaald budget – zelf een horloge uit te laten zoeken. Dat leek me ontzettend tof en na wat wikken en wegen besloot ik dat ik graag een vintage gouden dresswatch wou. Ik heb zat casual en sportieve horloges, maar geen echt net, formeel klokje. Vintage is wat vriendelijker voor het budget, en symbolisch tof – het heeft al historie, een eigen verhaal bij elke kras en vlek, waar ik een paar hoofdstukken aan toe mag voegen voor ik het ook doorgeef aan een volgende generatie.

Maar in de afgelopen maanden heb ik nog niks gevonden wat ik durfde te kopen, want horloges zijn een stuk groter geworden in de afgelopen decennia. Waar vroeger een horloge van 35mm breed al een flink mannenmodel was, zit de norm nu meer rond de 42mm. Vintage dresswatches zijn een beetje te vinden in de 32 tot 36mm range, terwijl er in mijn horlogekist niks onder de 39mm voorkomt. Het zou zonde zijn om zo’n horloge voor veel geld te kopen en er dan pas achter te komen dat het me helemaal niet staat, of toch mijn smaak niet is – vooral omdat je een afstudeercadeau niet zomaar even verkoopt.

En toen kwam afgelopen week deze Huguenin op een forum tevoorschijn.

Huguenin Vintage Watch - patina on dial

Huguenin is een oud, maar verder niet prestigieus, Zwitsers merk. Het klokje is een mechanische handwinder, stamt uit de jaren ’60, heeft een 34mm brede vergulde kast en is lekker netjes en minimaal; er zit zelfs geen datum op. De wijzerplaat is voorzien van een fraaie laag patina die bewijst dat het horloge al een tijdje leeft. Als het een vintage IWC of Omega was geweest, met bijbehorende kwaliteit uurwerk en volledig gouden kast, zou zoiets minstens 1000 euro kosten. Deze Huguenin? Een paar tientjes.

Huguenin Vintage Watch - watch movement

De Huguenin had dus wel de looks waar ik naar benieuwd was, maar niet de kosten. Perfect als testhorloge dus. Door hier een tijdje mee rond te lopen merk ik vanzelf of zo’n goudkleurig, klein horloge wel mijn ding is. Tot nu toe ben ik in ieder geval prima tevreden over de looks en de maatvoering:

Huguenin Vintage Watch - wristshot

WatchUSeek Chinese Project Watch

Mijn nieuwste aanwinst heb ik nu een weekje in huis en het is meteen een blijvertje. WatchUSeek is een van de grootste horlogefora op internet – toevallig ook gerund door een Nederlander, Ernie Romers – en mijn favoriete plek om het online over klokjes te hebben. Ik zit zelf vooral in de ‘betaalbare’ subfora als Affordables, waar men het over horloges van onder de pakweg 500 euro heeft, en Chinese Mechanical, waar het gaat om horloges met een Chinees (duh) uurwerk.

Nu is het populair op horlogefora om elk jaar een ‘forumwatch’ te laten bouwen; een speciale gelimiteerde editie alleen gemaakt voor leden van dat specifieke forum. Helaas is de gemiddelde forumbezoeker ietsje welvarender dan de gemiddelde student, waardoor ik nog nooit mee heb kunnen doen aan zo’n forumwatch – veels te prijzig. Tot vorig jaar: rond augustus bedacht een enthousiaste commissie van leden op WUS Chinese dat het best een optie was om ook daar een forumwatch te bouwen. Maar dan wel betaalbaar, want geproduceerd in China via de contacten die zij hadden!

Het resultaat kwam vorige week, na een halve maand verblijf bij de douane, bij mij aan de deur. Het is een horloge geworden met flinke prijs/kwaliteit verhouding: een mechanische automaat (geen quartz, maar nog echt met veren en radertjes dus), met werkende maanfase, big date, een sunburst guilloche champagnekleurige wijzerplaat, krasvast saffierglas en een gepolijste RVS kast. En daarnaast nog het WUS logo op wijzerplaat, kroon, en bandje gezet.

En dat alles voor maar $130. Een model met vergelijkbaar ontwerp en identiek uurwerk kost in webshops het drievoudige, terwijl een Zwitsers mechanisch horloge met maanfase makkelijk meer dan €1000 zou kosten.

Leuk speelgoed dus :D

Parnis Portuguese Power Reserve watch review

[Door de jaren heen heb ik een aantal Engelstalige horloge reviews geschreven die op de relevante fora werden gepost en vooral daar verspreid werden. Ik merk nu dat het door verplichte account registratie en andere zaken steeds lastiger wordt om naar mijn eigen werk te linken, daarom plaats ik ook een kopie op mijn eigen site. Deze review stamt uit 27 juli, 2009. – Guy]

Parnis started life as one of the many Panerai homage brands, springing up after Panerai’s crackdown on any watches that had the text Marina Militare (the Italian for navy) on its dial. Turned out to be a Panerai trademark, who would’ve guessed? At first we thought the Parnis name had merely been introduced to get around the legalities, but were pleasantly surprised to find Parnis introduce more and more non-Panerai homage models as time went on. An interesting homage line was introduced with a series of watches that closely mimicked design elements of the popular IWC Portuguese line. This model, usually referred to as simply the Parnis Power Reserve (though ironically several of its brethren have Power Reserve indicators too), is the prettiest of the bunch.

Parnis Portuguese homage #2
The Parnis Portuguese Power Reserve Automatic

Original
According to lore IWC was visited in 1936 by two Portuguese traders, Rodrigues and Teixeira, who desired a wristwatch with the same accuracy as a ships on-board chronometer. The resulting watch was referred to as the Portuguese watch in the workshop and the name stuck. A variety of models, all referring to the original design in some way, have been released since. IWC keeps several of these models in their current line-up but the Parnis reviewed here is actually a mix between two separate Portuguese models, the Portuguese Chrono-Automatic (ref 3714) and the Portuguese Automatic (ref 5001).

The Portuguese Automatic started as a special limited edition in 2000 that featured a 7-days movement, giving this Portuguese an impressively extended power reserve. In 2004 the watch was re-released as a regular part of the IWC line-up. It retains the typical Portuguese elements like the embossed numerals, tapering swallow-style hands and the recessed subdials but adds the railway track that was popular in a previous generation Portuguese.


IWC Portuguese Automatic (ref 5001), via Google

The Portuguese Chrono-Automatic in white with blued hands and numerals is my personal grail. Some day I will own this watch, even if I have to rob a bank or come up with an incredible Ponzi scheme to do it. Anyway… The dial is based on the original Portuguese dial with dots for minute markers, but a more detailed chapter ring has been added for use with the chronograph. It too has retained the Portuguese design elements.


IWC Portuguese Chrono-Automatic (ref 3714), via Google

Homage
Parnis is an eBay-only homage brand that is offered by various sellers, none of which is assumed to be the actual source of the watches. Prices vary though the Buy-It-Now option for this model is usually around $80. Apart from this specific homage Parnis also has some watches that retain the same numerals, hands and railway track but remove or change the sub-dials and add a date. These are not specifically based on a current existing Portuguese model. Also available from Parnis sellers (though not marked as Parnis watches) are models that mimic the Portuguese F.A. Jones and Vintage Hand-Wound limited editions, which have different vintage style dials. Parnis offers most of their Portuguese homages in two colour combinations: White with blued hands and numerals (reviewed here) or black with gold hands and numerals. The homage is not sterile but signed Parnis on the dial. I bought my Parnis Power Reserve on eBay for about 55 euro’s at the end of May 2009.
As you can see the Parnis takes the details of the embossed numerals, railway track and case of the ref 5001 Portuguese, but changes the bicompax horizontal subdial layout to a vertical one more reminiscent of the ref 3714, losing the date window in the process. It also copies the text placement of the ref 3714, but has no actual chronograph movement. Instead the upper sub-dial is a 40 hour power reserve meter, while the lower sub-dial is the small running seconds.

Movement
The Parnis is powered by the hacking automatic Sea-Gull ST25 movement, a 38 jewel open-heart design Sea-Gull refers to as a premium movement. The Swiss open-heart watches are usually based on regular movements, with a porthole made in the dial and bridge plate to display moving parts. Sea-Gull has instead taken to purposefully designing new movements with a large, double bridged visible balance moved to the front side. From various tests on the internet the ST25 appears to have come out of this design process with flying colours as its accuracy has not been compromised to beautify the movement. In fact the ST25 performs well enough that it’s now being used in non open-heart watches, with the closed dial covering up the balance wheel – as is the case in this Parnis. You can still see the windmill decorations on the balance wheel when you look at the movement through the display caseback, whirling away unseen underneath the dial.


Sea-Gull ST25 movement, via Google


Sea-Gull ST2509 diagram, via Martin_B

The specific ST25 variant has been tentatively identified as the ST2509 by Martin_B, with an open heart balance with windmill decorations and power reserve at 12 ‘o clock. Technically the ST25 beats at 21600 bph and is a unidirectional winding automatic. It winds when the rotor spins clockwise when seen from the front and can also be hand-wound with the crown, the rotor spins freely in the other direction. A negative point here is that this rotor is noisy, especially when it’s spinning freely. Very, very loud for what Sea-Gull calls a ‘premium’ movement. When you move your arms around and get the rotor spinning the swooshing sound will certainly attract attention. On the other hand, there is almost no audible ticking sound coming from the watch unless you hold it to your ear. Quite refreshing when you’ve become used to the 6497 based homages, which sound like grandfather clocks at times. Optically there’s not much to see in the ST25 as the rotor covers half the movement, which is not particularly interesting to look at. Still Sea-Gull has added Geneva stripes and pearlage on the visible plates and a sunburst and pearlage pattern on the unsigned rotor.

Case
The 43mm (without crown) 3 part case is solidly built from 316L stainless steel. It has brushed sides, but the bezel, tops of the lugs and the caseback are finished in a mirror polish. The bezel has a slight upwards curve from the case towards the glass which adds some character to the reflections. It’s obviously designed to mimic the ref 5001 case which is especially apparent when you look at the display caseback: almost the entire caseback is glass and reveals everything that lies inside the watch. In the ref 5001 this would be a huge 38mm Pellaton 7-days movement, but the ST25 is a lot smaller in diameter than this monstrous IWC movement. It fills up the remaining space with a metal movement spacer which is visible through the glass. The spacer is surprisingly nice though, with pearlage on visible parts and even blued screws holding it in, but it would have been better if the caseback had been designed to cover up the spacer and the winding stem. Though the watch is reported to have gaskets on the caseback and crown I wouldn’t trust it to have any water resistance.

Dial
The dial is easily the most attractive part of the watch. The pure white combines well with the painted blue hands and embossed arabic numerals, while the black outer railway track visually ties the blue markers together. The text is printed nice and crisply in a black sans serif font on the dial, fitting well with the fairly minimalist style of the dial. This Parnis also calls itself a chronometer, implying COSC certification, though this is obviously not true. It’s a common mistake on homage watches though and we usually let it slide. The recessed sub-dials are slightly silver tinted, with a raised concentric circles design that gives the sub-dials an interesting metallic depth. The text on these sub-dials does look a bit smudged from very up close, probably due to printing on the raised circles.

Parnis Power Reserve vintage look

When making macro photo’s it becomes apparent that the finishing of the numerals still leaves something to be desired. The application to the dial is not perfect – you can see the way the 5 and the 1 lift slightly off the dial in this picture revealing the pins holding them in the dial. It’s a minor QC issue as this is not visible during normal use.

Hands
The minute and hour hand are built in the archetypal Portuguese tapering swallow-style, though the subdial hands are wedge shaped. The tapered hands are very elegant and give the watch much of it’s style. Like the numerals they’re painted blue instead of heat or chemically blued, but with the naked eye it’s impossible to see any faults. Only with a macro lens can some inconsistencies in the paintwork be revealed.

Crystal
The Parnis has lightly domed mineral glass on the front and flat mineral glass on the back, neither of which has any AR coating. Though AR coating adds much to the quality look of a watch I don’t really miss it here, the dial looks just fine in most light.

Strap
As with almost every Chinese homage watch the stock strap you get for free is crap. Though the black faux-croc is not as bad as some specimens I’ve seen before, it’s still stiff and uncomfortable to wear. The strap comes with an unsigned buckle that has sharp edges but looks rather cool. I quickly replaced the strap with a blue ostrich leather strap with white stitching to match the dial.

Parnis Power Reserve on blue ostrich wristshot #1
Parnis Portuguese Power Reserve wristshot on a blue ostrich leather strap with white stitching

Usage
Wind the crown, wind the watch. Pull out the crown, set the time. Doesn’t really get any simpler than this. Like all auto’s it’s protected from overwinding so there’s really nothing that can go wrong.

Parnis Portuguese homage #3

Conclusion
It’s kind of hard to believe you can get a watch that is this good looking for a mere 55 euro’s. Even people not interested in watches are intrigued by this watch, which has a distinguished and classy appearance compared to the big and brash fashion watches that are all the rage today. Still at 43mm it’s no tiny vintage style watch, pleasing those who prefer the larger sizes that are now in fashion. The vertical bicompax subdials are also not a common appearance on watches anymore and attract quite some attention. Though not a true dress watch (sub-dials are a no-no) it goes well with formal dress and looks a lot more suitable than the divers (think Submariner and Seamaster styles) some people wear with their suits, but still has casual charm when worn with jeans and a polo-shirt. Get a nice leather strap to replace the POS that comes with it and you’ve got a great bang-for-bucks affordable homage.

Still, what I really want is a decent homage to the ref 3714 Chrono-Automatic. Functional vertical bicompax chronograph, chapter ring, the works. Parnis or any other homage maker out there, if you’re reading this: Please make a proper ref 3714 homage with functional chrono? Pretty please?

Update
In the end I just couldn’t make this watch work as a ‘casual dress’ watch on my tiny wrists. 43mm might not sound that big, but it is when your optimal dress watch size is 39mm. Sold it to a new owner with bigger wrists who seems to be quite happy with it :)

Alpha Paul Newman watch review

[Door de jaren heen heb ik een aantal Engelstalige horloge reviews geschreven die op de relevante fora werden gepost en vooral daar verspreid werden. Ik merk nu dat het door verplichte account registratie en andere zaken steeds lastiger wordt om naar mijn eigen werk te linken, daarom plaats ik ook een kopie op mijn eigen site. Deze review stamt uit 27 juli, 2009. – Guy]

Alpha Daytona Paul Newman
The Alpha Paul Newman (on an Alpha Planet Ocean bracelet)

The Alpha Paul Newman may be one of the most popular homages around. It certainly seems to be one of the most tolerated homages by the more elite watchophiles, as the original Rolex Daytona Paul Newman hasn’t been made in decades and the rarity of the watch means few people can afford one. It’s difficult to accuse the Alpha of stealing revenue from Rolex under these circumstances. And while almost everyone must merely dream of owning a real Rolex Paul Newman, for a fraction of the price you can at least get part of the feeling with Alpha’s homage.

Original
So let’s take a short history tour of the Rolex Daytona Paul Newman model. For a limited time Rolex offered a special dial on their Daytona chronograph, the so-called exotic dial, which had square markers in the subdials, a red outer track around the dial and a 15/30/45/60 layout for the minute totalizer (as opposed to 20/30/60). It was not a popular option back in those days and relatively few of them were ordered. But after they stopped making the exotic dial the popularity of this model rose spectacularly, especially in Italy. It’s unclear how exactly the Paul Newman name was connected to this dial – Newman himself wore a regular Daytona given to him by his wife – but it is now irreversibly attached to this watch model. Due to this popularity and the few Daytona’s made with an exotic dial, the Paul Newman has become a sort of holy grail for many collectors of watches in general.

Rolex Paul Newman and Alpha Paul Newman comparison
A comparison between a Rolex Daytona Paul Newman and the Alpha Paul Newman

Homage
Alpha, a Hong Kong based firm that also sells original designs but is mainly successful due to their variety of homages, has been selling an homage to the Paul Newman for many years now. It currently retails for $132 from their website, which includes shipping and handling to any destination in the world. The watch is not sterile but marked Alpha on both dial and crown. I bought mine in December of 2007 for $115 – the first watch I bought as a proper mechanical watch enthusiast – and have worn it in regular rotation ever since. It can sometimes be won for sub-$100 bids in auctions on sites like eBay. Alpha offers three exotic dial variations: a white dial with black subdials (as pictured in this review, usually referred to as the panda dial), a black dial with white subdials and a new (as of july 2009) red dial with white subdials. They also have a non-exotic panda dial and sell several combinations of this and the exotic dials with cases that have a steel or black bezel at the same price. Alpha also sells some quartz chrono’s that look similar – look carefully!

Movement
The Alpha runs on a handwound non-hacking Sea-Gull ST19 column wheel chronograph movement, specifically the ST1903 variant. The ST19 is also known as the Venus 175 movement; the Swiss sold their machines and tooling to the Chinese for their air-force chronographs in the ’60s. Some small improvements such as a higher beat rate (21600bph) and Incabloc shock protection were added by Sea-Gull, though many parts are still said to be interchangeable between the designs. The ST1903 differs from the regular bicompax ST1901 by adding a 24h subdial at the 6 ‘o clock position. The subdial at 9 ‘o clock is for running seconds, the subdial at 3 ‘o clock is a 30 minute totalizer (for comparison the original Rolex design had the 60 minute totalizer at 9 ‘o clock, the hour totalizer at 3 ‘o clock and the running seconds at 6 ‘o clock) and the center sweep seconds runs the chronograph. Alpha says the ST1903 has about 42 hours of power reserve, I have not timed the reserve on my piece. Optically the ST19 is an intriguing design with many visible gears made even more beguiling with some simple but nice pearlage, Geneva striping and (chemically) blued screws.


The ST1903 movement

The ST19 has in general proven to be a reliable and accurate movement, while also being one of the cheapest mechanical chrono movements on the market. Its popularity in homages in the cheaper mechanical watch segment is not surprising. There has been some debate as to how many jewels are in the ST19 movement, some brands advertise it as a 17 (Alpha), 19 or 21 jewel movement. Lysanderxiii was however surprised to find a total of 23 (!!!) jewels inside the ST19 during a teardown of the movement.

Macro ST-19 shot (60d wireless flash test)
Close-up of the movement through the caseback

Case
The case is a solid piece of stainless steel, relatively small in this day and age at 39mm (without crown). It has a pleasing mirror polish on most of the case except for a brushed finish between the lugs, on the back of the main case and on the middle of the caseback. There are no sharp edges on the case itself. Though not particularly heavy (128g), the watch does not feel cheap compared to some replica’s and other homages I’ve handled. The bezel is black with the tachymeter scale printed in silver on it. For the 3 ATM of water resistance stated by Alpha both the crown (which has the Alpha logo embossed on the side) and the pushers are screw-down. Though correct when compared to later Rolex models, this is actually a bit of a nuisance. The ST19 movement is handwound and the crown needs to be screwed out and in on a regular basis to keep the watch functional – with the added risk of cross-threading the crown. Destroy the thread and you’ll have an exposed crown and no water resistance for the rest of the watch’s (short) life. Much to everyone’s surprise the watch also has a solid caseback, which means you can’t actually see that beautiful ST19 movement. D’oh.

Dial
The panda dial is a pleasant cream white with black subdials and an outer red-on-black track. The Alpha logo is applied in a raised silver letter with 1993 MECHANICAL CHRONOMETER in nice crisp lettering underneath. This implies that the watch has passed COSC testing, which it obviously has not as testing the movement would cost more than the entire watch. It’s a common occurence on cheap homages, so we’ll let this one slide. Just above the 6 ‘o clock subdial it says CHRONOGRAPH in red text, where the Rolex would have had said DAYTONA. The subdials have a very appealing raised concentric circle design that give them a nice depth when they catch the light just right. Next to each applied silver 5 minute marker is a small lume dot that sadly doesn’t appear to do anything related to visibility in the dark. The outer red-on-black track is difficult to see in normal light unless viewed up close and in most situations will just look entirely black.

Alpha Daytona Paul Newman dial macro #2
Dial close-up

Early runs of this watch used a different dial (and a different variant of the movement) that has a 12h subdial at 6 ‘o clock that just copied the hour hand the entire day. This subdial is entirely useless and was only added to copy the Rolex design more faithfully. The 24h subdial that is now featured on the watch is not that much more useful, but can at least be used to tell day and night apart for those who are daylight-impaired or regularly have hangovers that necessitate such guidance. Also, some watches have been reported to have a black printed Alpha logo as opposed to this silver one.

Hands
The thin steel hands are elegant and have a classic, almost vintage feel to them. The chronograph’s sweep center seconds is nicely shaped with an arrow head and a vane. Only the hour and minute hand are lumed and even this is more a symbolic gesture than a functional one. The thin strip of lume, combined with the appalling quality of the lume used, means the hands remain basically invisible in the dark.

Crystal
I couldn’t confirm this anywhere but I think the Paul Newman has a slightly domed, raised acrylic crystal. The crystal has picked up some miniscule scratches over time that I have only confirmed with a macro lens on my dSLR – they’re invisible to the naked eye. As usual I would have preferred sapphire, but at this price point you just can’t complain.

Bracelet
Though some disagree I personally found the bracelet on this watch simply too horrible to wear. It is stiff and sharp on the edges (though a proper cleaning and light sanding would make it more comfortable) and has hollow endlinks and a tinny stamped friction clasp – though it does have the possibility for fine adjustment. Considering the quality of the bracelets on the Alpha Planet Ocean and especially Seamaster homages it is surprising that their Oyster bracelet is this bad. Suffice to say, I hated the bracelet enough that I almost immediately removed it and over time put it on a variety of leather and NATO straps (the watch takes 20mm straps). The black and white main colours of the watch are easily matched to a variety of strap colours, while the red track and lettering makes for a interesting secondary colour to reflect in the stitching, for example.

Alpha Paul Newman #2
Alpha Paul Newman on a brown faux-croco strap

Usage
When the crown is unscrewed the watch can be wound. It is not protected against overwinding but when the spring is fully wound it is almost impossible to accidentally push the crown any further, the resistance is so high. Pull it out and the time can be set. When the pushers are unscrewed the top pusher starts and stops the chronograph, while the bottom pusher resets it to zero. It’s not healthy for a mechanical chronograph to reset while it is still running so try not to do that. The feel of the pushers is nice, light and crisp – an advantage of the column wheel movement. For every lap of the chronograph’s center seconds hand the subdial at 3 ‘o clock increases by 1, up to a total of 30 minutes. As the subdial at 6 ‘o clock is not a totalizer 30 minutes is the maximum time this chronograph can measure.

Defects
Sadly, my model was not without faults. When I received the watch I was new to the world of watches and did not understand how tachymeter scales worked, nor did I really care. But when I looked them up on Wikipedia I was disappointed to learn that my bezel was not mounted straight! Instead of having the number 60 at the 12h mark, my bezel was rotated 2 ticks to the right. I had owned the watch for more than 6 months by then and it could not be replaced under warranty. Though removing and gluing the bezel back on straight would probably be a minor operation, I’m not comfortable with DIYing my watches after some… unfortunate… prior experiments. The screw down crown and pushers turned out to be largely for show – after about 18 months I was caught in a heavy downpour. When I returned home I found that the crystal had fogged up, though everything was screwed down and the caseback had never been opened before. I now actually check the sky for clouds when wearing the watch, just in case. The crown has also become rather delicate, needing a bit of attention so as not to cross the threads while screwing it in – this appears to be a common problem.

Dress wristshot - Alpha Paul Newman
Wristshot of the Alpha Paul Newman with formal attire

Conclusion
So by now you may be thinking: crap bracelet, wrong caseback, lack of lume, near useless 24h dial and the other defects in my particular watch… Why buy this?

Well, even with those things going against it I still think this is one of the most beautiful homages available at this time. It may even have the best price/performance ratio around. The colours of the dial and bezel, matched with the polished case, go well with any outfit on any strap. The chronograph is functional and so much fun to play around with – you’ll be starting, stopping and resetting the watch for hours on end. It’s cheap, it’s cheerful, it tries so hard to be like the classic Rolex Paul Newman… At this price point I can accept the negatives and just concentrate on all that positive.

In fact, I like it so much I’m planning on replacing my old model with a new, more QC’d one from the new US distributors of Alpha. They’ve not only announced plans to visually inspect their watches prior to sending them out but have also presented modified Alpha Paul Newman watches with display casebacks! Finally, the beautiful ST19 movement will be properly revealed. If you already own a regular Alpha Paul Newman they will also sell you just the display caseback. It is still unclear what the final sales price of this modified Paul Newman or the caseback will be though.

Update
In the end I did buy another Newman from Alpha USA (which has since stopped operating), but this one had a so-so movement with the chrono often refusing to start or stop. I got rid of it but kept the see-through caseback for use on my original Alpha HK Newman. A while later the acrylic glass came off entirely. It’s now sitting in my watchbox collecting dust. Considering the rise in cost to get one of these from Alpha HK ($172 at time of writing) I’m on the fence whether or not this is still a watch to recommend to people. I really like it, but the bang-for-buck ratio just isn’t that good anymore.

Ticino Big Pilot watch review

[Door de jaren heen heb ik een aantal Engelstalige horloge reviews geschreven die op de relevante fora werden gepost en vooral daar verspreid werden. Ik merk nu dat het door verplichte account registratie en andere zaken steeds lastiger wordt om naar mijn eigen werk te linken, daarom plaats ik ook een kopie op mijn eigen site. Deze review stamt uit 29 juli, 2009. – Guy]

During the second World War the German Luftwaffe pilots wore wristwatches strapped to the outside of their flightsuits with a massive 55mm case. They were commonly referred to as B-uhr for Beobachtungs-uhr – Observer’s watch. As pilot watches they needed to be accurate (highly necessary for navigation), easily readable and reliable – they were a critical part of a pilot’s equipment. With such historical cachet it’s no wonder that the B-uhr design has survived beyond the World War and made a transition into civilian life. Many homages to the original B-uhr design have been made in smaller, more wearable sizes than the original 55mm. This Ticino is one of them.

Ticino Big Pilot
Ticino Big Pilot in profile

Original
The Reichsluftfahrtministerium or Imperial Air Ministry of Germany during World War 2 ordered five German watchmakers to build the B-uhr watches: A. Lange & Sohne, IWC, Wempe, Stowa and Laco. Each of these factories now builds their own version of the classic B-uhr design and are considered by some to be the only ‘true’ brands for a B-uhr. However, it’s hard to accuse any other brand of stealing when the design for the watch was a military standard originally conceived almost 70 years ago.


An original WW2 B-uhr by IWC, via Google

The B-uhr watches had 55mm cases, large crowns that could be handled while wearing gloves, hacking center seconds (so they could be synchronized to a reference mother clock) and ran on hand-wound pocket watch movements because they were more accurate than the traditional wristwatch movements available at the time. Two dial designs were used during the war, the early type A with only hour markers on an outside ring and the later type B, with hour markers on an inside ring and minute markers on the outside. Personally, I’m more of a fan of the minimalistic type A dial, but both designs are equally popular with WIS.


Type A and type B dial comparison, via Google

Obviously a 55mm watch can’t be worn seriously by 99% of the general population, so the various B-uhr makers have made different versions ranging from 39mm (e.g. Archimede Pilot L) to 47mm (e.g. IWC Big Pilot) and then kitted them out with a variety of different movements and functions (power reserve, chronograph, etc). All in all it’s hard to define ‘the watch’ that the Ticino is trying to be an homage of, but you’re getting the general idea of the style watch they’re striving for.


How the Laco 55mm reissue looks on a normal wrist, via Google

Homage
Ticino is a watch company that builds several types of homages and some rebranded OEM models. They only appear to be available through Sizzlin’ Watches webshop or eBay store, which makes me suspect that Ticino and Sizzlin’ are in fact one and the same entity. They sell several B-uhr variations of which the so-called Big Pilot is a WIS favourite; with its 47mm case, sterile dial, blued hands, center seconds and large diamond crown it hits a lot of the right notes. It’s called the Big Pilot in deference to IWC’s Big Pilot, which has a different dial layout but is also 47mm. Ticino’s other B-uhr homages, which includes several 44mm versions, differ notably from the Big Pilot by being hand-wound (6497 based), having a sub-dial at 9 ‘o clock for the running seconds and not having blued hands. I bought my Ticino Big Pilot at the end of April 2009 for a reduced price through Sizzlin’ Watches offer on WatchUSeek. For a mere $130 plus $10 shipping to the Netherlands I had my own B-uhr.

Movement
The Ticino runs on a non-hacking automatic Miyota 8200 movement. These Japanese (partly owned by Citizen) Miyota movements are well regarded and considered to be workhorse movements – nothing extremely special or fancy about them, but they’ll function reliably and can take a beating. The watch has 21 jewels, runs at a comfortable 21600 bph and winds uni-directionally, clockwise when facing the watch from the front. The 8200 uses an indirectly driven seconds hand which means that it can, if badly adjusted, stutter while sweeping across the dial – my Ticino however does not suffer from this problem.


Miyota 8200 movement, via Google

When googling for Miyota 8200s on Google you find several different kind of rotors used. The Ticino rotor is a half-circle without any holes, engraved “Miyota Co. Unadjusted Japan 21 Jewels” around the edge and stamped with the Ticino logo and brandname underneath. The rotor goes around pretty silently, even when it’s spinning freely, but it does make a soft ratcheting sound when the rotor winds up the watch. Like many automatic movements there’s not much to look at with the rotor blocking most of the view, and what you can see is not that pretty. No measures have been taken to dress up the movement either, none of the blued screws or pearlage we’ve seen on similarly priced Chinese movements. But like the previously mentioned workhorse moniker implies, it does what it has to do just fine.


Ticino Big Pilot rear case shot from Sizzlin’ Watches

Case
The case is a nice and hefty 47mm piece with a fully brushed finish all over. Interestingly the case turns out to come from the same factory as the (far more expensive) Steinhart/Debaufre 47mm B-uhr cases. I put my Big Pilot next to a limited edition 47mm Steinhart and was surprised to find that the cases only differed in caseback – the Ticino was fitted with a signed display caseback, while the Steinhart had an engraved closed back. The diamond crown is pleasantly big and gives the watch that popular distinctive b-uhr look. It’s also very easy to hold and wind. The display caseback has a relatively small glass porthole, about the size of the rotor, showing us only the equally small movement and none of the empty space surrounding it. Though this does drive home that the movement is really too small for such a big watch, it’s still good that they didn’t expose the entire empty case for the world to see.

Dial
The B-uhr type A dial is a classic design that gives brands little freedom to deviate from, but there’s still a few points where a watch can differ from it’s many cousins. The choice of font and the size and placement of the numerals relative to the markers can make the difference between a sloppy also-ran or an impressive flieger watch. On the Ticino there’s not much to complain about as everything looks fine, very well balanced. The font is noticeably less bold than the dial on IWC’s Big Pilot, but that is actually an improvement in my opinion. It’s also noticeably sterile – no cheap brandname or logo to spoil the looks of this watch, very much a plus. Lume on the other hand is quite disappointing. There’s more than enough room to apply it, considering the relatively huge numerals and markers, but the poor quality of the lume used just doesn’t help. They fade out within half an hour of being exposed.

Ticino Big Pilot
Dial view

Hands
The hands are painted an appealing steel blue, with large patches of lume on the minute and hour hand. The seconds hand is a long, thin needle with a vane at the tail end. Unlike the other hands the seconds hand has no lume which makes it invisible in the dark. Historically inaccurate too: the original seconds hand was covered in lume from the turning point to the tip. Lume is as disappointing on the hands as on the dial, dying out far too soon to be usable. But the contrast between the white markers and hands against the black dial do give the watch enough visibility for normal non-pitchblack night use – except for that seconds hand, which just disappears.

Update: The 2010 revision of the Big Pilot model has a lumed seconds hand! I wonder if they read my review :)


2010 Big Pilot from Sizzlin Watches website

Crystal
The watch has a lightly domed mineral crystal up front and a small, flat mineral crystal on the displayback. According to Ticino both sides are DLC coated for extra hardness, though I have no idea how this would compare to standard mineral or sapphire glass. I can only say that the glass has had no scratches almost 4 months into ownership. Neither side has any AR coating.


Ticino Big Pilot front and strap shot from Sizzlin’ Watches

Strap
Traditionally a B-uhr strap needs to have two rivets at the lug end of each strap part. In the old days this was functional because the rivets actually attached the open-ended strap to the watch, but nowadays the rivets are purely for show and straps are attached with regular springbars. The strap that comes with the Big Pilot is a black calf with a double rivet look. It’s not too bad and actually wearable, though rather thin and stiff. But what I really wanted was a riveted brown leather flieger strap, the traditional choice for any B-uhr, so I bought a 22mm Steinhart strap that looked a bit like IWC’s stock Big Pilot strap and mounted it in reverse.


IWC mounts the strap the other way around on their Big Pilot

Yeah, I’m trying much too hard to copy the IWC, but the deployant does actually wear better on the wrist this way around :)

Ticino Big Pilot
My Ticino on the Steinhart strap

Usage
Winding the crown winds the watch. Pull out the crown to first position to… uh… set the date. Yes, the date, on a non-date watch. The datewheel, you see, is hidden underneath the dial. You can hear it clicking and rotating when you turn the crown. It’s not that distracting but I would have preferred a movement without a datewheel, this just seems like a rather amateurish solution. Pull out the crown to the second position and you can set the time. It winds automatically while worn and is protected from overwinding (like all automatics).

Conclusion
In my opinion every collection needs a B-uhr. It’s the quintessential WW2 watch with excellent visual design and a beautiful wrist presence. The Ticino is an inexpensive B-uhr with a lot going for it, giving it excellent price/performance value. There’s really nothing else in this price range (< $150) that has all the features like blued hands, center seconds, a sterile dial and diamond crown - which is how I personally like my B-uhrs. There are several less expensive B-uhr homages available from Chinese makers (Parnis, Herc, etc) that don't quite have these options and many far more expensive Swiss/German B-uhr's like Archimedes, Steinhart and Laco that do. But the Ticino seems to have taken up an interesting place in the price range. Sure it has its faults: bad lume, mineral crystal, mediocre strap... but we've kinda gotten used to that in this homage segment. They don't really bother me. What does bother me on the other hand is its massive 47mm size. Now this is the day and age of huge fashion watches, where even 50+ mm is starting to become normal, but you’ve got to consider your own physique. With my 6 inch wrists I feel that I can wear it only casually, but even that is stretching it. If you’ve got thin wrists, you’re really better off looking at some of the smaller models that are around. Sadly, you’ll also have to skip some of the perks of the Ticino or upgrade your budget to Stowa amounts. All in all, I’d recommend the Ticino Big Pilot – if you’re man enough to wear it.

And if anybody spots a 40-44mm B-uhr with my wishlist (blued center hands, sterile type A dial, diamond crown) for a similar price, be sure to let me know. Can’t wait to own a B-uhr that I could actually fit under a shirt ;)

Update
Due to size issues I have sold this watch in 2010 and can no longer provide updates on the durability of this watch. Furthermore, as of january 2012 Sizzlin’ Watches now sells an upgraded version of this watch, featuring a Chinese ETA2824 clone from SeaGull, a scratchproof AR-coated sapphire crystal, closed caseback and C1 superlume. While this does address most of the quality issues I had with my original Ticino, the price increase puts it dangerously close to competitors from more well-known brands.